Fore Kazık Nedir? Nerelerde Kullanılır?

FORE KAZIK NEDİR? NERELERDE KULLANILIR?

Özellikle depremden sonra adını sıkça duyduğumuz fore kazık, arazi fiyatlarının artışı ve yeraltı yapılarının yaygınlaşmasıyla önemini günden güne arttırmaktadır. Peki nedir bu fore kazık, nasıl uygulanır ve nerelerde kullanılır?

Fore Kazık

Zeminin bir delgi makinesi yardımı ile (hidrolik ya da mekanik) kazıldıktan sonra donatısının yerleştilip betonlanması ile oluşan kazıklardır. Diğer bir adı yerinde dökme betonarme kazıktır. Çapları 65cm ile başlayıp 150 cm’lere kadar çıkabilmektedir.

Uygulama

Uygulama yöntemi, zemin cinsine ve özelliklerine göre belirlenmelidir. Bu konuda hazırlanmış olan TS 3168-EN 1536 Özel Jeoteknik Uygulamalar -Delme (Fore)kazıklar standardı mevcuttur.

i) Kaplama borusuz kazıklar: Kendini tutabilen zeminlerde delgi makinesinin delgiyi yapmasının ardından donatının yerleştirilip, tremi yardımı ile beton dökülmesiyle oluşturulur.

ii) Kaplama borulu kazıklar: Kendini tutamayan zeminlerde (yer altı suyu, zemin özellikleri vs. etkenler nedeni ile) kullanılan bir yöntemdir. Genelde boru, betonlama bittikten sonra çıkartılır. Kaplama borusunun yerinde kaldığı uygulamalar da mevcuttur.

iii) Bentonit yardımı ile yapılan kazıklar : Kendini tutamayan zeminlerde, muhafaza borusunun yeterli olmadığı hallerde, doğal veya sentetik bentonit çözeltisi yardımı ile oluşturulur . Böylece delgi esnasında oluşacak göçmeler önlenmiş olur. Bentonit çamuru, delgi esnasında ve betonlama işlemi süresince delik duvarlarının göçmesini önleyecek seviyede tutulur. Bentonit çamuru zemin özelliklerine göre belirli miktarlarda bentonit tozu, katkı maddesi ve su içerir. Bentonit çamuru bir pompa yardımı ile kuyuya oradan da kuyuya beton dökülürken bentonit havuzuna aktarılır.

Fore Kazık Kullanılan Yerler

i) Derin Temel Uygulamalarında: Taşıma gücü problemlerinde, farklı zemin tabakalarına oturan temellerde, üniform olmayan ve belirli alanlara yoğunlaşmış yüklerin zemine aktarılması durumunda, toplam veya farklı oturma problemleri olan yapılarda kullanılır. Özellikler bina, köprü, viyadük ve baraj altlarında sıkça kullanılmaya başlanmıştır.

ii) Geçirimsizik Perdesi: Yer altı su seviyesinin yüksek olduğu durumlarda, suyun inşaat çukuruna, temele ya da bodrum katlara girmesini önlemek amacı ile yapılan kazıklardır. Baraj inşaatlarında kullanımı yaygındır. Kesişen kazık olarak imal edilebilecekleri gibi, jet grout kolonlarından yardım alınarak da geçirimsizlik sağlanabilir.

iii) Şev stabilitesi problemlerinde: Heyelan, toprak kayması vs. gibi sorunların çözümünde sıkça kullanılır. Çeşitli nedenlerle yapılan (karayolu, demiryolu … vs) kazı şevlerinin stabilitesini sağlamak amacıyla kullanılırlar.

iv) İksa uygulamaları : İnşaat sırasında yapılan hafriyatın bellirli bir derinliğin altına inmesi nedeni ile inşaatın ve çevre yapıların güvenliği için yapılır. Bu tip kazıklar tek başına iksanın stabilitesini sağlayabileceği gibi (başlık kirişi ile), zemin şartları, çevre yapılar ve iksa derinliği göz önüne alınarak ankrajlar (başlık kirişi ve kuşak kirişleri) ile beraber imal edilebilirler.

Fore kazık kullanımı özellikle depremden sonra taşıma gücü problemleri ve oturma sorunları nedenleriyle yaygınlaşmış, derin kazılarla inşaatlarda önemli bir kalem haline gelmiştir. Fore kazık yapımında dikkat edilmesi gereken noktalar; ihtiyaca, zemin koşullarına göre proje oluşturmak ve gerekli denetimleri yaparak, standartlarda belirtildiği şekilde uygulamaktır.

 

Başak ÇETİN KARAGÜL

YASAL UYARI : Bu yazı, yazar tarafından insaatbusiness.com adresi icin hazırlanmış ve sadece insaatbusiness.com adresinde yayınlanmasına izin verilmistir. Bu yazının her hakkı insaatbusiness.com’a ve yazara aittir.

Written by

No Comments Yet.

Leave a reply

You must be logged in to post a comment.